rss
Thứ sáu, 21/09/2018 | 12:08 GMT+7

Thể thao Việt Nam phải thích nghi nhanh khi Luật thi đấu quốc tế liên tục thay đổi

Cập nhật 00:00 ngày 28/03/2018
(Thể thao đỉnh cao) - Khi các liên đoàn thể thao thế giới có sự thay đổi lớn về điều lệ thi đấu, thể thao Việt Nam phải sớm thích nghi, có sự điều chỉnh chiến lược phù hợp, đặc biệt về cách thức đầu tư nhằm đạt được thành tích khả quan khi tham gia các giải quốc tế quan trọng. Nhưng nếu các VĐV càng lúc càng ít được đi thi đấu cọ xát vì kinh phí cho thể thao càng lúc càng bị cắt giảm thì việc thay đổi kịp thời là rất khó khăn. Càng chạy càng bị bỏ xa là điều có thể dự đoán trước nếu không đẩy mạnh quá trình xã hội hóa các môn thể thao thành tích cao
Thể thao thế giới liên tục chuyển mình
Trước đây, có khi Luật thi đấu 10 năm không đổi, nhưng nay, để đối phó với vô vàn công nghệ đào tạo VĐV,  khán giả khắt khe hơn, yêu cầu có những cuộc đấu mạnh mẽ hơn, chu kỳ thay đổi Luật thi đấu của các môn thể thao Olympic đã bị rút ngắn lại. Nay chu kỳ đổi Luật chỉ vẻn vẹn có 2 năm, tất thảy là để phô diễn tốt nhất vẻ đẹp của mỗi môn thể thao, tăng cường tính khó khăn, khốc liệt, kỹ thuật cao đòi hỏi thể lực lớn hơn rất nhiều.
 
Đội tuyển vật Việt Nam vừa tham dự Giải Vật Châu Á 2018 với thành phần gồm 6 đô vật nữ. Họ là những người cảm nhận rõ nhất về sự thay đổi điều lệ thi đấu của Liên đoàn Vật Châu Á. Theo đó, những đô vật có thứ hạng cao trên bảng xếp hạng thế giới được xếp vị trí hạt giống, tức không phải trải qua những trận vòng ngoài, thậm chí chỉ cần một trận thắng là lọt vào vòng tranh huy chương - điều mà những đô vật có thứ hạng thấp phải trải qua 2-3 trận thắng mới có được. Đây là một sự đổi mới có tính chất cách mạng, khiến cho khoảng cách giữa các VĐV càng lúc càng lớn và nếu VĐV nào ít được thi đấu, được cọ xát, họ sẽ phải thi đấu lâu hơn, nhiều đối thủ hơn và cơ hội sẽ giảm đi rất nhiều.
Hình ảnh: Thể thao Việt Nam phải thích nghi nhanh khi Luật thi đấu quốc tế liên tục thay đổi số 1
Trước khi dự giải này, thứ hạng của một số vận động viên đội tuyển vật Việt Nam không cao nên có 3 người phải trải qua vòng loại và họ đều thua trận. Ba đô vật còn lại nằm trong tốp 10 thế giới nên được xếp vào nhóm hạt giống, và đều suýt giành huy chương... Điều đáng nói là tới đây, cách tính thứ hạng nói trên dự kiến được áp dụng tại Giải vô địch thế giới, Đại hội Thể thao Châu Á hay vòng loại Olympic.
 
Vật không phải là môn thể thao duy nhất cảm nhận được hiệu ứng từ sự thay đổi điều lệ thi đấu ở các giải thế giới. Trước đây, nhiều môn thể thao đã áp dụng cách xếp hạng hạt giống, rõ nhất là môn cầu lông. Với cách tính ở môn này, các tay vợt Việt Nam phải nằm trong nhóm 40 vận động viên hàng đầu thế giới ở nội dung đơn hoặc nội dung đôi thì mới có cơ hội tham dự Olympic. 
 
Cách đây 2 năm, Liên đoàn Karatedo thế giới cũng đặt ra tiêu chí xác định vận động viên được quyền tham dự Olympic 2020. Theo đó, những người nằm trong nhóm 10 vận động viên hàng đầu thế giới ở mỗi hạng cân sẽ giành quyền tham dự ngày hội thể thao lớn nhất hành tinh...
Rõ ràng với sự thay đổi nói trên, hành trình chinh phục huy chương Olympic của thể thao Việt Nam sẽ phải bắt đầu từ việc phấn đấu có vận động viên nằm trong nhóm 10 hàng đầu thế giới. Vụ trưởng Vụ Thể thao thành tích cao I (Tổng cục Thể dục thể thao) Hoàng Quốc Vinh nhận xét: “Nếu không có thứ hạng cao thì khó có thể nói tới thành tích tốt tại các cuộc đấu quan trọng đối với thể thao Việt Nam như ASIAD hay vòng loại Olympic”.
 
Chiến dịch chuẩn bị cho ASIAD 2018 và Olympic 2020 của đội tuyển karate Việt Nam nhận thêm động lực sau tấm Huy chương đồng của võ sĩ Nguyễn Thị Ngoan tại Giải Karate K1 - 2018 vừa diễn ra tại Hà Lan. Tuy nhiên, với karate Việt Nam, hiện vẫn còn không ít vấn đề băn khoăn cần nhìn nhận, giải quyết để có thể tận dụng tối đa cơ hội thành công tại đấu trường Olympic và châu lục.
 
Sức ép xã hội hóa vô  cùng lớn
Tại Việt Nam, xu hướng đầu tư trọng điểm đã rõ tính hiệu quả khi nguồn kinh phí dành cho thể thao có hạn. Với nhiều môn thể thao, khâu xã hội hóa không được thực hiện tốt nên các vận động viên đội tuyển quốc gia hoàn toàn phải trông vào nguồn kinh phí nhà nước mà karate là ví dụ điển hình. Đến lúc này, Liên đoàn Karate Việt Nam vẫn chưa ra đời dù được thai nghén đã lâu. 
 
Đó là điều gây ngạc nhiên bởi karate là môn thể thao thế mạnh, từng mang về 4 Huy chương vàng cho thể thao Việt Nam tại ba kỳ ASIAD (năm 2002, 2006, 2010) và có vận động viên Nguyễn Hoàng Ngân từng giành chức vô địch thế giới. Điều đó thể hiện nguồn tiềm năng dồi dào của môn thể thao này tại Việt Nam.
 Karate đã được đưa vào chương trình thi đấu Olympic 2020, có nghĩa vị thế của môn thể thao này được nâng lên một bước, nhất là khi nhà quản lý thể thao đã tính tới cơ hội giành huy chương Olympic. Tuy nhiên, muốn hoàn thành mục tiêu đó thì việc đầu tiên phải làm là giành vé trực tiếp tham dự Olympic. Để hiện thực hóa, ngành Thể thao đã quyết định đầu tư cho Nguyễn Thị Ngoan (Quân đội) sau khi nữ võ sĩ này cho thấy sự phát triển ổn định qua các giải trẻ thế giới, châu lục.
 
Vấn đề là nguồn kinh phí của Tổng cục Thể dục thể thao dành cho môn karate vẫn không hơn so với trước khi môn thể thao này được góp mặt ở đấu trường Olympic. Vậy là lại phải “liệu cơm gắp mắm” và tìm nguồn kinh phí để vận động viên có thêm điều kiện tập luyện, thi đấu hướng tới mục tiêu giành vé tham dự Olympic 2020 cũng như tranh chấp Huy chương vàng ASIAD 2018. 
 
Đơn vị chủ quản của Nguyễn Thị Ngoan quyết định chia sẻ gánh nặng tài chính với bộ môn, giúp cô được dự ít nhất 6-8 giải quốc tế/năm (nhiều gấp 3 lần so với các vận động viên cùng đội tuyển) nhằm tích điểm để lọt vào nhóm 10 võ sĩ hàng đầu thế giới - đồng nghĩa với việc giành vé trực tiếp tham dự Olympic 2020. Khoản đầu tư vào khoảng hơn 1 tỷ đồng/ năm và đó là khoản chi bắt buộc để bảo đảm cho vận động viên được thi đấu quốc tế.
 
Nhờ được đầu tư, Nguyễn Thị Ngoan có sự phát triển nhanh chóng về chuyên môn. Cô là võ sĩ karate đối kháng đầu tiên của Việt Nam giành ngôi vô địch giải đấu thuộc hệ thống K1 của karate thế giới vào tháng 9-2017, rồi có mặt trong nhóm 10 võ sĩ dẫn đầu thế giới ở hạng 61kg nữ. Đến giải K1 tại Hà Lan vừa qua, Nguyễn Thị Ngoan giành vị trí thứ ba, củng cố vị trí trong nhóm 10 võ sĩ hàng đầu thế giới. 
Nhưng, như ông Vũ Sơn Hà - Trưởng bộ môn karate (Tổng cục Thể dục thể thao) nói: “Dù đã đạt được thành công ban đầu song Nguyễn Thị Ngoan vẫn cần được đầu tư nhiều hơn. Võ sĩ này vẫn cần được thi đấu quốc tế nhiều hơn, cũng như cần một chế độ dinh dưỡng, chăm sóc y tế đặc biệt”.
 
Không phải ngẫu nhiên khi trong các cuộc gặp với lãnh đạo ngành Thể thao gần đây, Ban huấn luyện đội tuyển karate quốc gia luôn đề cập đến việc đầu tư trang thiết bị tập luyện cho vận động viên để cải thiện sức mạnh, tốc độ… cũng như chế độ dinh dưỡng, chăm sóc y tế chuyên biệt. Kinh phí nhà nước khó đáp ứng nhu cầu, nên người trong cuộc càng có lý do chờ đợi sự ra đời của Liên đoàn Karate Việt Nam, qua đó thúc đẩy khâu xã hội hóa nhằm hỗ trợ tốt hơn cho những võ sĩ hàng đầu.
 
Rõ ràng là còn nhiều việc cần giải quyết để karate Việt Nam có thể hoàn thành nhiệm vụ tại ASIAD 2018 và vòng loại Olympic 2020.
Hiện tại, Nguyễn Thị Ngoan đang là võ sĩ Karate được đầu tư mạnh nhất từ Tổng cục Thể dục thể thao và đơn vị chủ quản. Dự kiến, trong năm 2018, cô sẽ được cử tham dự từ 6 đến 8 giải đấu quốc tế nhằm cải thiện thứ hạng trên bảng xếp hạng thế giới cũng như giành huy chương tại ASIAD 2018.
 
Xác định rõ hướng đầu tư
Những thay đổi trên từ các liên đoàn thể thao thế giới và châu lục đã và sẽ làm thay đổi căn bản định hướng đầu tư cho vận động viên. Với riêng thể thao Việt Nam, cách đầu tư dàn trải đã dần được thay thế bằng chủ trương đầu tư trọng điểm - tập trung cho một số vận động viên nhất định. Nhưng trong điều kiện kinh phí eo hẹp, khả năng huy động nguồn xã hội hóa không đồng đều ở các môn, ngành Thể thao sẽ phải tính toán thật kỹ, thậm chí phải tính đến phương án chỉ đầu tư cho 1-2 vận động viên trọng điểm ở từng môn khi nhắm đến mục tiêu ASIAD hoặc tranh vé tham dự cũng như đoạt huy chương tại Olympic.
 
Thực tế đã phản ánh điều này, như bộ môn vật đã thay đổi định hướng đầu tư. Theo ông Nguyễn Thế Long - Trưởng bộ môn vật (Tổng cục Thể dục thể thao), nếu trước đây kinh phí phục vụ tập huấn, thi đấu quốc tế được san sẻ một phần cho các đô vật nam thì nay được dành cả cho một số đô vật nữ có khả năng tranh chấp huy chương ASIAD và giành vé tham dự Olympic. Các đô vật nữ thay vì chỉ có thể dự 1-3 giải quốc tế/năm thì nay, số giải mà họ tham dự sẽ tăng gấp đôi nhằm đạt thứ hạng trong nhóm 10 hoặc 20 đô vật hàng đầu thế giới. Hiện tại, vật nữ Việt Nam có 3 người nằm trong nhóm 10 đô vật hàng đầu thế giới là Vũ Thị Hằng (53kg, hạng 9), Kiều Thị Ly (55kg, hạng 10), Đào Thị Hương (57kg, hạng 9). Ông Đới Đăng Hỷ - Phó Giám đốc Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu TDTT Hà Nội, phụ trách môn vật cho rằng, các đô vật nói trên phải được tăng ít nhất gấp đôi số lần tập huấn quốc tế kết hợp tham dự các giải quốc tế mở rộng ở một số quốc gia - điều chưa từng có với các đô vật nước ta.
 
Trong khi đó, ông Vũ Sơn Hà (Trưởng bộ môn karatedo, Tổng cục Thể dục thể thao) cho rằng, để có thể giữ vị trí trong tốp 10 thế giới tới thời điểm Liên đoàn Karatedo thế giới xét chọn vận động viên dự Olympic 2020, Nguyễn Thị Ngoan cần dự khoảng 8-10 giải quốc tế trong năm. Đó là điều kiện cần, còn điều kiện đủ là sự nỗ lực của võ sĩ trong việc giữ hoặc cải thiện thứ hạng.
Những năm gần đây, Tổng cục Thể dục thể thao tăng cường phối hợp với các địa phương trong việc đầu tư kinh phí cho những vận động viên trọng điểm thi đấu, tập huấn quốc tế.
 
Theo ông Hoàng Quốc Vinh, Vụ trưởng Vụ thể thao thành tích cao I, Tổng cục TDTT: "Đây là giải pháp tốt nhất hiện nay, đặc biệt với những môn khó thu hút nguồn xã hội hóa nhưng lại có tiềm năng vươn xa ở đấu trường châu lục và thế giới. Quan trọng nhất là các bên phải cùng xác định mục tiêu, phân công, phân nhiệm, làm “rõ vai” trong quá trình đầu tư cho vận động viên. Nếu không sớm thích nghi với sự thay đổi của thể thao thế giới, muốn đầu tư vừa phải nhưng lại mong có thành tích cao thì không khác gì tự trói chân mình".
 
Như Quỳnh 
 
Bình luận (0)
Gửi